Khan Academy Vietnam đồng hành cùng Cyber Safe Kids Vietnam vì một thế hệ công dân số an toàn

AI đang thay đổi cách con người học tập, làm việc và tiếp cận tri thức với tốc độ chưa từng có. Chỉ trong vài năm ngắn ngủi, các công cụ trí tuệ nhân tạo đã trở thành một phần quen thuộc trong cuộc sống của hàng triệu học sinh trên thế giới, từ tìm kiếm thông tin, giải bài tập đến hỗ trợ sáng tạo và phát triển kỹ năng mới.

Nhưng cùng với những cơ hội đó là một câu hỏi ngày càng trở nên cấp thiết đối với các nhà giáo dục, phụ huynh và những người làm chính sách: Liệu chúng ta đã chuẩn bị đủ cho thế hệ trẻ để sử dụng AI một cách an toàn, có trách nhiệm và hiệu quả?

Đó cũng là chủ đề được thảo luận tại lễ ra mắt chương trình Cyber Safe Kids Vietnam do Palo Alto Networks tổ chức ngày 11 tháng 6 vừa qua. Tham gia phiên tọa đàm cùng bà Lisa Sim, Phó Chủ tịch Marketing khu vực Châu Á – Thái Bình Dương và Nhật Bản của Palo Alto Networks, và Trung tá Đinh Quang Vũ, Phó Giám đốc Trung tâm Đào tạo và Huấn luyện, Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), ông Kiều Huy Hòa, Giám đốc Chiến lược Khan Academy Vietnam, đã chia sẻ góc nhìn về vai trò của giáo dục trong việc chuẩn bị cho thế hệ trẻ bước vào kỷ nguyên AI.

Khi AI trở thành một phần trong cuộc sống của trẻ

Là một người làm giáo dục và cũng là cha của hai con gái đang lớn lên trong thời đại số, ông Kiều Huy Hòa cho biết ông cảm nhận rất rõ cả cơ hội lẫn những thách thức mà AI mang lại.

Ngày nay, trẻ em có thể tiếp cận lượng kiến thức khổng lồ chỉ bằng vài thao tác đơn giản. AI có thể trở thành người trợ giảng, người bạn đồng hành trong học tập và mở ra những cơ hội học tập cá nhân hóa mà trước đây rất khó thực hiện.

Tuy nhiên, cùng với đó là những nguy cơ ngày càng phức tạp như thông tin sai lệch, nội dung giả mạo (deepfake), lừa đảo trực tuyến, xâm phạm quyền riêng tư hay việc phụ thuộc quá mức vào công nghệ.

Trong bối cảnh đó, câu chuyện không còn đơn thuần là dạy trẻ sử dụng công nghệ.

“Trong thế kỷ 21, giáo dục không chỉ là Toán, Khoa học hay Ngôn ngữ. Giáo dục còn phải giúp học sinh trở thành những công dân số có trách nhiệm và an toàn,” ông Hòa chia sẻ.

Từ người dùng công nghệ đến công dân số

Theo đại diện Khan Academy Vietnam, đây chính là sự khác biệt quan trọng mà giáo dục cần hướng tới trong kỷ nguyên AI.

“Nếu chúng ta chỉ dạy các em cách sử dụng công nghệ, chúng ta sẽ tạo ra những người dùng công nghệ. Nhưng nếu chúng ta dạy các em tư duy phản biện, trách nhiệm số, đạo đức số và cách sử dụng AI một cách an toàn, chúng ta sẽ tạo ra những công dân số. Đó là sự khác biệt rất lớn.”

Khả năng sử dụng công nghệ có thể giúp một người học tập nhanh hơn hoặc làm việc hiệu quả hơn. Nhưng trong một thế giới mà AI có thể tạo ra nội dung, ảnh hưởng đến nhận thức và thậm chí tác động tới cách con người đưa ra quyết định, điều quan trọng hơn là năng lực đánh giá, phản biện và sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm.

Một công dân số không chỉ biết sử dụng các công cụ số. Họ còn hiểu được quyền và trách nhiệm của mình trên môi trường trực tuyến; biết bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhận diện thông tin sai lệch, tôn trọng các chuẩn mực đạo đức và ứng xử văn minh trong không gian mạng.

Đây cũng chính là những năng lực sẽ trở nên thiết yếu đối với thế hệ trẻ trong tương lai.

Đưa giáo dục an toàn số đến với hàng triệu học sinh Việt Nam

Trong nhiều năm qua, Khan Academy Vietnam đã đồng hành cùng ngành giáo dục Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số và thúc đẩy cơ hội học tập bình đẳng cho mọi người học.

Tính đến nay, chương trình đã hợp tác với 16 Sở Giáo dục và Đào tạo, hỗ trợ triển khai tại hơn 11.000 trường học trên cả nước. Hơn 150.000 giáo viên đã được tập huấn và hỗ trợ ứng dụng công nghệ trong dạy học. Đồng thời, hơn 3 triệu tài khoản học sinh đã được tạo lập trên nền tảng với tổng thời lượng học tập tích lũy lên tới hơn 700 triệu phút.

Theo ông Kiều Huy Hòa, chính mạng lưới giáo dục rộng khắp này có thể trở thành nền tảng quan trọng để đưa các nội dung về an toàn AI và an toàn số đến với nhiều học sinh hơn nữa trong thời gian tới.

“Chúng tôi tin rằng sự phối hợp giữa Khan Academy Vietnam, Palo Alto Networks, A05 cùng các Sở Giáo dục và Đào tạo có thể giúp đưa chương trình đến với hàng triệu học sinh Việt Nam. Điều đó không chỉ giúp các em học tập hiệu quả hơn mà còn trang bị những kỹ năng cần thiết để học tập, làm việc và giải trí an toàn trong môi trường số.”

Đầu tư cho tương lai của Việt Nam trong kỷ nguyên AI

Theo đại diện Khan Academy Vietnam, những học sinh hôm nay sẽ là các kỹ sư AI, doanh nhân công nghệ, nhà nghiên cứu, nhà hoạch định chính sách và những nhà lãnh đạo của Việt Nam trong tương lai.

Vì vậy, đầu tư vào giáo dục an toàn số không chỉ là giải quyết những thách thức trước mắt mà còn là chuẩn bị cho tương lai của đất nước.

Cyber Safe Kids Vietnam vì thế không chỉ là một chương trình về an ninh mạng hay sử dụng AI an toàn. Xa hơn, đây là một nỗ lực nhằm góp phần xây dựng thế hệ công dân số của Việt Nam – những người không chỉ làm chủ công nghệ mà còn biết sử dụng công nghệ để tạo ra những giá trị tích cực cho bản thân, cộng đồng và xã hội.

Khan Academy Vietnam tin rằng tương lai của giáo dục không chỉ nằm ở việc AI có thể làm được gì cho người học, mà còn nằm ở việc chúng ta chuẩn bị cho thế hệ trẻ sử dụng AI như thế nào. Khi học sinh được trang bị cả kiến thức, kỹ năng và trách nhiệm, các em sẽ không chỉ trở thành những người sử dụng công nghệ thành thạo, mà còn trở thành những công dân số tự tin, an toàn và có trách nhiệm trong một thế giới ngày càng được định hình bởi AI.