Các phần trong chuỗi bài

• Phần 1: Giới thiệu về Khoa học Học tập tại Khan Academy
• Phần 2: Khan Academy hỗ trợ việc học như thế nào?
• Phần 3: Mọi người nên luyện tập như thế nào trên Khan Academy?
• Phần 4: Cách Khan Academy tạo ra các video để giúp học sinh học tập

Đây là bài viết thứ ba trong chuỗi bài gồm bốn phần về Khoa học Học tập

Viết bởi Kristen DiCerbo, Giám đốc Học thuật.

Một trong những tính năng nổi bật của Khan Academy chính là hệ thống bài tập luyện tập. Tính năng này tạo cơ hội để học sinh vận dụng những kỹ năng mới vừa học, một yếu tố then chốt giúp các em ghi nhớ kiến thức lâu hơn.

Điều quan trọng các em cần nhớ khi làm bài tập luyện tập là: Việc cần đến sự trợ giúp là hoàn toàn bình thường! Trong hơn một thế kỷ qua, các nhà giáo dục đã chỉ ra rằng học sinh tiếp thu kiến thức tốt nhất khi làm những bài có độ khó nhỉnh hơn chút so với khả năng của các em. Những bài tập này đòi hỏi các em phải có một chút sự hỗ trợ để hoàn thành. Nếu học sinh có thể tự mình làm bài mà không cần bất kỳ sự trợ giúp nào, thì có lẽ bài tập đó đang quá dễ so với em ấy.

Tại Khan Academy, chúng tôi cung cấp hai phương pháp hỗ trợ: các gợi ý giúp đỡ học sinh trong quá trình trả lời câu hỏi và các lời giải thích để hỗ trợ sau khi đã đưa ra đáp án.

Vậy học sinh nên tự thử sức giải bài tập đó trước hay xem gợi ý luôn? Các nghiên cứu thực ra đã có câu trả lời cho vấn đề này! Khi mới bắt tay vào giải một bài tập nào đó, học sinh hãy tự hỏi bản thân: “Dạng bài này trông có quen thuộc không?” Nếu câu trả lời là không, đừng ngần ngại bấm xem gợi ý. Tuy nhiên, nếu thấy bài tập đó có vẻ quen thuộc và nếu các em đã có chút định hướng về cách làm, hãy thử tự giải bài tập đó trước khi nhờ đến sự trợ giúp. Việc thử tự làm sẽ buộc học sinh phải suy nghĩ về các bước giải và chính “nỗ lực trong tư tưởng” này là yếu tố giúp chúng ta học hiệu quả. Ngay cả khi trả lời sai, não lúc này đã được “kích hoạt” để tập trung vào bài tập ấy và sẽ dễ dàng ghi nhớ cách giải chúng cho những lần sau. Nếu một bài toán có nhiều bước giải, hệ thống bài tập của chúng tôi thường sẽ có một gợi ý tương ứng cho từng bước đó. Học sinh có thể lặp lại quá trình này để tự xem mình đã biết cách giải cho từng bước hay chưa.

Sau khi xem xong một gợi ý, hãy dành chút thời gian để tự giải thích cho bản thân xem tại sao gợi ý đó lại giúp mình giải quyết được bài tập ấy. Ví dụ, một bài toán yêu cầu học sinh tìm số trung vị, việc này gồm hai bước: sắp xếp các số theo thứ tự và sau đó tìm số nằm ở chính giữa. Với gợi ý đầu tiên nó sẽ nhắc về bước thứ nhất. Sau đó, hãy tự diễn giải lại, có thể bổ sung thêm lý do tại sao lại sắp xếp các con số trước: “Chúng ta cần sắp xếp các số theo thứ tự để khi tìm được số ở giữa, nó thực sự là số chính giữa của dãy số đã được sắp xếp ấy.”

Nếu học sinh xem tất cả các gợi ý, sẽ nhận được một “ví dụ hoàn chỉnh.” Ví dụ này là một bài giải đã được trình bày hoàn chỉnh và sẽ cung cấp cho người học cách giải quyết vấn đề dưới góc độ của một chuyên gia. Bên cạnh đó, những ví dụ này sẽ vô cùng hữu ích đối với những dạng bài đòi hỏi giải quyết từng bước một.

Điều này dẫn đến một cách tận dụng gợi ý hiệu quả khác. Nếu học sinh đã xem qua toàn bộ các bước và đã biết được đáp án chính xác, đừng chỉ đơn thuần điền đáp án vào rồi thôi! Thay vào đó, hãy đọc lại các bước và tự giảng lại cho mình hiểu. Cách “tự giải thích” này sẽ giúp tự tin giải quyết các dạng bài tập tương tự vì nó đã xây dựng các mạng lưới liên kết trong não và từ đó củng cố kiến thức.

Bên cạnh đó, nhiều câu hỏi trắc nghiệm của chúng tôi cũng đi kèm với phần lời giải thích. Những phần này sẽ diễn giải cặn kẽ tại sao đáp án này lại sai hoặc đáp án kia lại đúng. Tương tự với các gợi ý, chúng tôi biết rằng việc học sẽ thực sự diễn ra khi học sinh dành thời gian đọc những lời giải thích này, sau đó tự lý giải lại và trình bày chúng theo cách hiểu của mình.

Tổng kết

Để tổng kết, đây là cách để học sinh luyện tập hiệu quả nhất:

1. Đừng ngần ngại nhờ đến sự trợ giúp từ các gợi ý và lời giải thích nếu các em cảm thấy cần thiết.
2. Nếu các em đã có chút ý tưởng về cách trả lời một câu hỏi, hãy thử tự làm trước.
3. Khi tham khảo các gợi ý hay lời giải thích, hãy tự giải thích lại các bước hoặc tự lập luận theo cách hiểu của các em.

Nguồn: https://blog.khanacademy.org/how-should-people-practice-on-khan-academy/